Phương thức giao dịch chứng khoán tại Việt Nam

19:13 13/01/2020

Giao dịch chứng khoán trên SGDCK là việc mua, bán chứng khoán trên thị trường giao dịch tập trung. Theo Luật Chứng khoán ở Việt Nam năm 2006 sửa đổi năm 2010, SGDCK tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán cho chứng khoán của tổ chức phát hành đủ điều kiện niêm yết tại SGDCK; Trung tâm giao dịch chứng khoán tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán cho chứng khoán của tổ chức phát hành không đủ điều kiện niêm yết tại SGDCK; Ngoài SGDCK và Trung tâm giao dịch chứng khoán, không tổ chức, cá nhân nào được phép tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán.

Phương thức giao dịch chứng khoán tại Việt Nam

Giao dịch chứng khoán trên SGDCK là việc mua, bán chứng khoán trên thị trường giao dịch tập trung. Theo Luật Chứng khoán ở Việt Nam năm 2006 sửa đổi năm 2010, SGDCK tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán cho chứng khoán của tổ chức phát hành đủ điều kiện niêm yết tại SGDCK; Trung tâm giao dịch chứng khoán tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán cho chứng khoán của tổ chức phát hành không đủ điều kiện niêm yết tại SGDCK; Ngoài SGDCK và Trung tâm giao dịch chứng khoán, không tổ chức, cá nhân nào được phép tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán.

Các giao dịch chứng khoán được thực hiện theo những phương thức nhất định.

SGDCK thực hiện tổ chức, quản lý, điều hành việc mua bán chứng khoán

Điều 3. Tổ chức giao dịch chứng khoán

1. Sở Giao dịch Chứng khoán tổ chức giao dịch chứng khoán theo phương thức khớp lệnh và phương thức thỏa thuận.

a) Phương thức khớp lệnh trên hệ thống giao dịch phải bảo đảm nguyên tắc ưu tiên về giá và thời gian;

b) Phương thức thỏa thuận trên hệ thống giao dịch của Sở Giao dịch Chứng khoán được thực hiện theo quy chế của Sở Giao dịch Chứng khoán.

 Sở Giao dịch Chứng khoán tổ chức giao dịch chứng khoán niêm yết, chứng khoán đăng ký giao dịch, không bao gồm các trường hợp chuyển quyền sở hữu ngoài hệ thống giao dịch theo quy định pháp luật chứng khoán về đăng ký, lưu ký, thanh toán, bù trừ. Sở Giao dịch Chứng khoán được tổ chức các phiên giao dịch mua, bán bắt buộc

Các phương thức giao dịch

Vậy theo quy định trên thì SGDCK tổ chức giao dịch thông qua hai hệ phương thức: phương thức khớp lệnh và phương thức thỏa thuận. Phương thức khớp lệnh bao gồm: phương thức khớp lệnh định kỳ, phương thức khớp lệnh  liên tục.

Phương thức khớp lệnh là phương thức giao dịch do hệ thống giao dịch thực hiện dựa trên so khớp các lệnh mua và lệnh bán chứng khoán. Phương thức khớp lệnh bao gồm khớp lệnh định kỳ và khớp lệnh liên tục. (Khoản 6 Điều 2 Thông tư 203/2015/TT-BTC)

Khớp lệnh trong thị trường chứng khoán là việc thực hiện xong thỏa thuận giữa bên mua và bên bán trên bảng giao dịch điện tử trực tuyến. Bằng công nghệ điện tử của các sở giao dịch sẽ tìm được các lệnh khớp nhau , tức là giá mua = giá bán , khi đó giao dịch được thực hiện

Phương thức khớp lệnh định kỳ: hiện nay pháp luật Việt Nam vẫn chưa quy định khái niệm về phương thức giao dịch này, nhưng qua thực tiễn hoạt động của các SGDCK trên thế giới và ở Việt Nam, ta thấy đây là phương thức tập hợp các lệnh đặt hàng trong một thời gian nhất định và trên cơ sở đó sẽ tìm ra được một mức giá giao dịch đảm bảo tối đa dung lượng giao dịch. Các lệnh đặt hàng có thể là lệnh thị trường, lệnh giới hạn, lệnh dừng.

Là việc xác định khối lượng và giá giao dịch trong một khoảng thời gian nhất định.

Phương thức khớp lệnh liên tục là phương thức giao dịch, theo đó việc mua bán chứng khoán được tiến hành liên tục bằng cách phối hợp các lệnh đặt hàng ngay khi có các lệnh đặt hàng khớp nhau.

Khi lệnh được nhập vào hệ thống giao dịch của sở thì ngay lập tức con robot của sở gd sẽ tìm kiếm các lệnh tương ứng, nếu có lệnh đáp ứng được thì lệnh được khớp, còn nếu tại thời điểm đó không có thì vẫn liên tục so khớp các lệnh mới, hết phiên k có lệnh trùng khớp thì lệnh hủy.

Việc lựa chọn phương thức giao dịch phù hợp với từng giai đoạn phát triển của thụ trường cũng như cho từng loại chứng khoán niêm yết khác nhau đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tính sôi động của thị trường mà vẫn đảm bảo được hiệu quả quản lý của Nhà nước trong lĩnh vực chứng khoán và thị trường chứng khoán.

Thông thường phương thức giao dịch định kỳ phù hợp với các thị trường có quy mô nhỏ về người đầu tư và thường được áp dụng trong các trường hợp xác đinhj giá tham chiếu (mở cửa và đóng cửa).

Bên cạnh những ưu điểm như tính tập trung cao, khả năng giá cả biến động  đột biến là tương đối nhỏ… thì phương pháp này chưa tạo ra tính sôi động trong hoạt động giao dịch.

Khi số lượng người đầu tư và số lượng lệnh tăng lên thì chúng ta cần áp dụng phương thức khớp lệnh liên tục.

Phương thức thỏa thuận là phương thức giao dịch trong đó các bên tham gia giao dịch thông qua thành viên giao dịch tự thỏa thuận về các điều kiện giao dịch trên hệ thống giao dịch; hoặc các bên tham gia giao dịch tự thỏa thuận, thực hiện giao dịch, sau đó thông qua thành viên giao dịch ghi nhận kết quả giao dịch vào hệ thống giao dịch. (Khoản 7 Điều 2 Thông tư 203/2015/TT-BTC)

Ở Việt Nam, từ tháng 3/2002 cho đến nay, SGDCK thành phố Hồ Chí Minh đang áp dụng phương thức này bên cạnh phương thức giao dịch định kỳ. Việc pháp luật quy định phương thức này đã tạo cơ sở cho sự phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam, làm cho thị trường có nhiều hấp dẫn hơn, bởi lẽ khi mà thị trường có những biến động các nhà đầu tư có thể bán ra nhiều hoặc mua nhiều chứng khoán  theo nguyên tắc thị trường và qua đó khuyến khích được người đầu tư tham gia vào thị trường này.

Để thực hiện giao dịch thỏa thuận, hàng hóa trên thị trường chứng khoán (chứng khoán) phải đạt chất lượng và có số lượng “đủ lớn”. Bản thân tổ chức tham gia thị trường cũng phải lớn và sự tham gia của tổ chức này sẽ dẫn đến thị trường dễ dự đoán hơn, các nhà đầu tư có thể dựa vào đó để có các công cụ tính toán và dự đoán giá cả.

Ví dụ 

sàn giao dịch chứng khoán HCM và HN:

 

Sàn HOSE

Sàn HNX

 

 

Thời gian/ phương thức giao dịch

·                     8h30’- 9h: khớp lệnh định kỳ (ATO) và thỏa thuận.

·                     9h-10h15’: khớp lệnh liên tục

·                     10h15’- 10h30’: khớp lệnh định kỳ xác định giá đóng cửa.

·                     13h -14h30’: khớp lệnh liên tục 2 và thỏa thuận.

·                     14h30’-14h45’: khớp lệnh định kỳ đóng cửa và thỏa thuận.

·                     14h45’-15h: giao dịch thỏa thuận.

Khớp lệnh liên tục:

·                     Buổi sáng: 09h00-11h30.

·                     Buổi chiều: 13h00-15h00.

   

 

 

 

>>>> Xem thêm: Thay đổi vốn điều lệ trong công ty cổ phần